Een nadelige klinische respons die mogelijk, waarschijnlijk of bewezen het gevolg is van blootstelling aan een stof, groep van stoffen of straling.
Purpose
Informatie over een ongewenste reactie bij een patiënt op blootstelling aan een stof of straling is van belang voor de zorgverlener om te bepalen of hernieuwde blootstelling aan die betreffende stof of straling al of niet wenselijk is. Een ongewenste reactie kan aanleiding zijn voor een besluit om te starten met bewaken.
Evidence Base
Toelichting bij zib Reactie
De zib Reactie dekt in brede zin alle diagnoses dekt die neerkomen op een nadelige respons van de patiënt die mogelijk, waarschijnlijk of bewezen het gevolg is van blootstelling aan een specifieke stof, groep van stoffen of type straling. De veroorzaker dekt wat betreft stoffen o.a. geneesmiddelen, voedingsbestanddelen, inhalatieallergenen (bijv. pollen), insecten gif en contactallergenen (bijv. nikkel en latex).
De zib Reactie is geschoeid op de leest van de zib DiagnostischInzicht, omdat het een diagnose betreft. Men kan maar 1 diagnose vastleggen als reactie en geen differentiaaldiagnose, want de reactie is gekoppeld aan de Veroorzaker. Om deze reden heeft Veroorzaker ook cardinaliteit 1.
De zib Reactie heeft een aantal elementen, die specifiek zijn voor een reactie, zoals Veroorzaker, Latentietijd en WijzeVanBlootstelling. Deze laatstgenoemde is alleen van toepassing bij een reactie op geneesmiddelen. Bij bijv. pollen, insecten gif en contactallergenen spreekt de wijze van blootstelling voor zich.
Net als DiagnostischInzicht is er bij een (mogelijk) aanwezige reactie een verwijzing van Reactie naar AandoeningOfGesteldheid, omdat het de diagnostische interpretatie van de aandoening betreft.
Daarnaast bestaat ook de mogelijkheid van een verwijzing van Reactie naar OvergevoeligheidIntolerantie om de relatie te leggen tussen een daadwerkelijke reactie en de neiging om een reactie te ontwikkelen. Soms is er een overgevoeligheid of intolerantie bij de patiënt bekend met een relatief mild risico bij blootstelling. In dat geval kan men besluiten de betreffende stof(fen) toch te geven en de daadwerkelijke reacties daarbij vastleggen om te monitoren of het risico toeneemt.
Functionaliteit (informatief)
EPD’s bieden nu al de mogelijkheid om onderscheid te maken tussen het vastleggen van een nieuwe diagnose of het wijzigen van een diagnose. Soortgelijke functionaliteit is ook nodig wanneer het een reactie betreft. Bij het vastleggen van een nieuwe reactie moet het EPD een nieuwe AandoeningOfGesteldheid aanmaken en de nieuwe instantiatie van Reactie daarnaar laten verwijzen.
Omdat een reactie ook een diagnose betreft, moet het EPD het ook mogelijk maken om een ‘gewone’ diagnose te wijzigen naar een reactie en andersom. Bij een dergelijke wijziging moet het EPD de nieuwe instantiatie van Reactie dan wel DiagnostischInzicht laten verwijzen naar dezelfde AandoeningOfGesteldheid als de voorgaande instantiatie van Reactie dan wel DiagnostischInzicht.
Om het onderscheid tussen een ‘gewone’ diagnose en een reactie te kunnen maken, moet het EPD bij voorkeur over metakennis beschikken of een diagnose al dan niet een reactie betreft en op basis daarvan de juiste subset van de diagnoselijst aanbieden. Zo niet, dan is er geen validatie of de door de gebruiker gekozen diagnose een ‘gewone’ diagnose dan wel een reactie is.
Information Model
Type
Id
Concept
Card.
Definitie
DefinitieCode
Verwijzing
NL-CM:5.3.1
Reactie
Dit is een verwijzing naar het rootconcept van de bouwsteen Reactie.
De zorgverlener die tot het diagnostisch inzicht van de reactie is gekomen. Dit kan een ander individu zijn dan degene die het diagnostisch inzicht heeft geregistreerd.
Tekstuele toelichting op de reactie die niet in één van de andere velden kan worden weergegeven.
48767-8 Verklarend commentaar [interpretatie] in {systeem} (tekstueel)
Kolommen Concept en DefinitieCode: houdt de muis boven de waarde voor meer informatie
Voor uitleg over de gebruikte symbolen, zie de legenda pagina
Example Instances
Reactie
DiagnostischInzichtDatum
07-10-2023
ZekerheidsStatus
Waarschijnlijk
WijzeVanVaststellen
Vastgesteld op basis van het klinisch beeld en aanvullend onderzoek.
WijzeVanBlootstelling
Oraal
Diagnose
DiagnoseNaam
Pneumonitis
NadereSpecificatieDiagnoseNaam
Amiodaron geïnduceerde pneumonitis
Veroorzaker
VeroorzakendeStof
Amiodaron
Toelichting
Radioloog beschrijft in het CT-verslag het volgende: gemalen glas en reticulaire opaciteit of CT-scan passend bij COP. Klinisch beeld past hier ook bij.
Latentietijd::Bereik
nominaleWaarde
30 dg
Diagnosesteller::Zorgverlener
Naam
H. Kuch
Specialisme
Longgeneeskunde
OvergvoeligheidIntolerantie
DiagnoseNaam
Neiging tot ongewenste reactie op medicatie en/of drug
Categorie
Geneesmiddelen
Stof
Amiodaron
AandoeningOfGesteldheid
PeriodeAanwezig
StartDatumTijd
03-10-2023
StatusDatum
07-10-2023
Ernst
Ernstig
Reactie
DiagnostischInzichtDatum
12-04-2023
ZekerheidsStatus
Waarschijnlijk
WijzeVanVaststellen
Vastgesteld op basis van het klinisch beeld
WijzeVanBlootstelling
Intraveneus
Diagnose
DiagnoseNaam
Geneesmiddelbijwerking
NadereSpecificatieDiagnoseNaam
Veroorzaker
VeroorzakendeStof
Rixathon
Toelichting
15 min na verhoging van de pompstand naar 5
Latentietijd::Bereik
nominaleWaarde
15 min
Diagnosesteller::Zorgverlener
Naam
L. van der Hoeven
Specialisme
Neurologie
AandoeningOfGesteldheid
PeriodeAanwezig
StartDatumTijd
12-04-2023 11:15
EindDatumTijd
12-04-2023 12:15
StatusDatum
12-04-2023
Ernst
Matig
Reactie
DiagnostischInzichtDatum
13-08-2023
ZekerheidsStatus
Bevestigd
WijzeVanVaststellen
Vastgesteld op basis van het klinisch beeld
WijzeVanBlootstelling
Diagnose
DiagnoseNaam
Anafylactische shock
NadereSpecificatieDiagnoseNaam
Veroorzaker
VeroorzakendeStof
Bijengif
Toelichting
Latentietijd::Bereik
nominaleWaarde
5 min
Diagnosesteller::Zorgverlener
Naam
G.H. Schweers
Specialisme
SEH-geneeskunde
AandoeningOfGesteldheid
PeriodeAanwezig
StartDatumTijd
13-08-2023 15:20
EindDatumTijd
StatusDatum
13-08-2023 15:20
Ernst
Ernstig
Instructions
Een reactie verwijst altijd naar de aandoening of gesteldheid waarvan deze de interpretatie is. Als er > 1 instantiatie van overgevoeligheid of intolerantie, reactie of diagnostisch inzicht naar dezelfde aandoening of gesteldheid verwijst, dan geeft de instantiatie met de meeste recente diagnosedatum het huidig diagnostisch inzicht weer.
Om informatie op basis van zorginformatiebouwstenen uit te wisselen zijn aanvullende, meer technische specificaties nodig.<BR>Niet iedere omgeving kan met dezelfde technische specificaties overweg. Om deze reden zijn er meerdere typen technische specificaties:
HL7® versie 3 CDA compatibele specificaties, beschikbaar via de Nictiz ART-DECOR® omgeving
HL7® FHIR® compatibele specificaties, beschikbaar via de Nictiz-omgeving op de Simplifier FHIR Registry